DENİZLİ TEKSTİL VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜNDE EV EKSENLİ ÇALIŞMANIN BOYUTU ...
of 1

Nagihan durusoy denizli tekstil eveksenli calisma-poster bildiri-041211

arastirma sunumlari-2
Published on: Mar 3, 2016
Published in: Education      
Source: www.slideshare.net


Transcripts - Nagihan durusoy denizli tekstil eveksenli calisma-poster bildiri-041211

  • 1. DENİZLİ TEKSTİL VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜNDE EV EKSENLİ ÇALIŞMANIN BOYUTU Nagihan DURUSOY ÖZTEPE* İstihdamda esnekliğin önemli yansımalarından biri olan ev eksenli çalışma, tümdünyadaki kilit endüstrilerde giderek artan oranlarda kullanılan, yaygın bir çalışma şekliolarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma şekli küreselleşme ve endüstrilerin gelişmişülkelerden gelişmekte olan ülkelere doğru yerelleştirilmesi ile dünya ekonomisinin büyük veönemli bir parçası haline gelmiştir. Üretimi küçük parçalara ayırıp, ürünün farklı kısımlarını,farklı firmalara yaptırarak üretimden kaynaklı maliyetleri minimuma indirmeyi amaçlayanfason üretim sistemi, büyük firmalar ile ev eksenli çalışanları aynı üretim zincirinin farklıkutuplarında bir araya getirmektedir. Ev eksenli çalışanlar, bu üretim sisteminin düşükücretli, güvencesiz, düzensiz ve örgütsüz çalışan geleneksel işçileri olarak uluslar arası üretimzincirinin en altında yer almaktadır. Dolayısıyla küresel rekabet koşulları, üretim ve işgücümaliyetlerini azaltma yoluna giden uluslararası firmalar ile ev eksenli çalışanları bir arayagetirirken, aralarındaki çelişki ve eşitsizliği ise daha da derinleştirmektedir. Türkiye’de küresel pazara eklemlenme süreci 1980’lerden sonra yaşanan ihracatadayalı sanayileşme politikaları ile başlamıştır. Bol ve ucuz işgücüne sahip Türkiye, özellikletekstil ve konfeksiyon sektörü ile küresel üretim zincirinin önemli bir parçası haline gelmiştir.Bu süreçte, dokuma endüstrisi ile ün salan ve eve iş verme sisteminin yaygın olarakkullanıldığı Denizli’nin payı azımsanmayacak kadar fazladır. Bu çalışma eve iş verme sisteminin yaygın olduğu Denizli ilinde ve ev eksenliçalışmanın sektörel dağılımı açısından büyük paya sahip olan tekstil ve konfeksiyonsektörlerinde ev eksenli çalışmanın boyutlarını, bu çalışma şeklinin gerçekleşme biçimlerini,ve çalışmanın niteliksel boyutlarını ortaya koyma amacı taşımaktadır. Çalışma bu amaçtanhareketle, ev eksenli çalışmanın yaygın olduğu Denizli ilinde, örgütlenmeyi etkileyen objektifve sübjektif unsurları ortaya koyarak, bu çalışma şekli açısından nasıl bir örgütlenmebiçiminin uygun olacağını tartışmayı amaçlamaktadır. Çalışma Ankara Üniversitesi SosyalBilimler Enstitüsü bünyesinde yürütülen Doktora Tez çalışmasının özgün verilerinedayanmaktadır. Söz konusu araştırma, Denizli ilinde, tekstil ve konfeksiyon sektörlerinde eveksenli çalışan 30 kadınla yapılan derinlemesine mülakattan oluşmaktadır. Araştırmanınyapıldığı il, Türkiye’de tekstil ve tekstil ürünleri imalatı konusunda önemli bir yere sahiptir.Tarihi antik çağa kadar uzanan Denizli Dokuma endüstrisi, tarihin her döneminde bölgehalkının önemli bir geçim kaynağı olmuştur. Bugün Denizli ihracatının %51,88’ini tekstil vekonfeksiyon sektörü oluşturmaktadır. Havlu, bornoz, çarşaf ve nevresim Denizli’nin ihraçettiği başlıca tekstil ürünleridir. Tekstil ve konfeksiyon sektörü, yapılan işin doğasına bağlıolarak, işin küçük parçalara bölünerek farklı birimlere yaptırılması gibi nedenlerden dolayı eveksenli çalışmanın yaygın olarak görüldüğü sektörlerin başındadır. Ayrıca tekstil vekonfeksiyon sektörü, ev eksenli çalışma şekli açısından kadın emeğinin yoğun olarakkullanıldığı sektörlerdir. Yapılan işin kadının el işine yakın olması ve bir yandan da çocukbakımı ve ev işi gibi kadının ev içindeki yükümlülüklerini de yerine getirmeye imkânvermesi, ev eksenli çalışmanın kadınlar tarafından yaygın bir şekilde tercih edilmesi sonucunudoğurmaktadır. Son olarak, yukarıda bahsedilen araştırma kapsamında elde edilen bulgulardeğerlendirilirken, araştırma bölgesinde ev eksenli çalışan kadınlar için nasıl bir örgütlenmemodelinin uygun olacağı tartışılacaktır.* Araştırma Görevlisi, Pamukkale Üniversitesi, İ.İ.B.F., Çalışma Eko. Ve End. İlişkileri Bölümü