02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT
EVROPIAN
Kolegji ISPE
(Bremen/Germany)
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
PËRMBAJTJA
 BE-ja dhe POLITIKA e ZGJERIMIT
 HISTORIKU I ZGJERIMIT - ...
02.01.08
Pse BE-ja është e Veçantë?
1. Vendimmarrja ‘Supranacionale’(kryesisht në politikat
ekonomike dhe tregtare - vota ...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Zgjerimi - Mjeti më i fuqishëm politik i BE-së
 Sigurim për paqe, dem...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Zhvillimi Historik - Vizioni
 Shpërndarja e paqes dhe prosperitetit n...
02.01.08
Mite dhe fakte rreth Zgjerimit të vitit 2004:
 A është bërë zgjerimi i vitit 2004 shumë shpejt?
 A ishte përgat...
02.01.08
Sfida e Zgjerimit për BE-në:
 Problemi i Identitetit !
 Procesi i Vendimmarrjes dhe Institucionet !
 Zhvillime...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Thellimi apo Zgjerimi
(Deepening vs. Widening)
1. Qasja Federale – Së ...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Etapat e Integrimit Ekonomik
 Zona e Tregtisë së Lirë
 Unioni Dogano...
02.01.08
Komisioni Evropian
Kabinetet
Drejtoritë e
Përgjithshme - DG
Këshillat e Ekspertëve
Seancat Plenare
20 Komitete
Ra...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT
EVROPIAN
Baza Ligjore
 art. 49 TUE i cili thotë:
“secili shtet Evropian i cili...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Kriteret për Anëtarësim
 Këshilli i BE-së në Kopenhagë në vitin 1993
...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Procesi Etapat e Anëtarësimit
1. Dorëzimi i aplikacionit për anëtarës...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
4. Strategjia e para anëtarësimit përmban
mekanizma të ndryshëm
 EA/A...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
5. Negociatat
 Hapi i parë “skanimi” i gjendjes në fushën e legjislac...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
6. Monitorimi
 KE e informon me kohë Këshillin e BE-së dhe Parlamenti...
02.01.08
Kosova
B&H dhe S&M
Maqedonia
Shqipëria
Kroacia
MPSA
Raporti i Fizibilitetit
Negociatat për MSA
Konkludimi i MSA- ...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Rasti i Turqisë: Hapja e Negociatave
Argumentet Kundër Negociatave:
 ...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Rasti i Turqisë: Hapja e Negociatave
Argumentet Pro Negociatave:
 Fej...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Strategjia e Re e Zgjerimit, 8 nëntor 2006:
 Kujdes i shtuar i BE-së ...
02.01.08
Strategjia e Re e Zgjerimit: Konkludimet
 Të zbatohet parimi i 3 K-ve,
 Kapaciteti i BE-së për të pranuar anëta...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Realiteti i Zgjerimit:
 Zgjerimi nuk ndodh brenda natës / reformim dh...
02.01.08
POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
Ju falemnderit për vëmendje
Pyetje & Përgjigje
of 24

Politika e Zgjerimit të Be-së

SHPETIM PRELVUKAJ - Ispe (Institute for Political and European Studies). College-Prishtina in Cooperation with University of Bremen, Regensburg and Heidelberg
Published on: Mar 4, 2016
Published in: Law      
Source: www.slideshare.net


Transcripts - Politika e Zgjerimit të Be-së

  • 1. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Kolegji ISPE (Bremen/Germany)
  • 2. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
  • 3. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN PËRMBAJTJA  BE-ja dhe POLITIKA e ZGJERIMIT  HISTORIKU I ZGJERIMIT - Vizioni  THELLIMI APO ZGJERIMI  BAZA LIGJORE  KRITERET E ANËTARËSIMIT  PROCESI / ETAPAT E ANËTARËSIMIT  STRATEGJIA E RE E ZGJERIMIT  REALITETI I ZGJERIMIT
  • 4. 02.01.08 Pse BE-ja është e Veçantë? 1. Vendimmarrja ‘Supranacionale’(kryesisht në politikat ekonomike dhe tregtare - vota me shumicë) 2. ‘Rendi Ligjor’: akte të detyrueshme / sanksione 3. ”Aplikimi i Drejtpërdrejt (legjislacioni zbatohet në vendet anëtare) 4. Politikat e Përbashkëta (ekonomike, tregtare, monetare, bujqësore, të kohezionit etj) 5. Institucione të pavarura dhe të fuqishme (Komisioni me kompetenca ekskluzive, Gjykata e Drejtësisë, Zgjedhja e drejtpërdrejt e Parlamentit Evropian- e drejta e buxhetit)
  • 5. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Zgjerimi - Mjeti më i fuqishëm politik i BE-së  Sigurim për paqe, demokraci, dhe sundim të ligjit  Zhvillim ekonomik  Faktori kryesor në nxitjen e reformave (psh. Në Evropën Lindore)
  • 6. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Zhvillimi Historik - Vizioni  Shpërndarja e paqes dhe prosperitetit në gjithë kontinentin e Evropës  Aktet e anetarësimit: 1) 1973 Britania e Madhe, Danimarka, Irlanda (Norvegjia!) 2) 1981 Greqia 3) 1986 Spanja dhe Portugalia 4) 1995 Austria, Finlanda, Suedia (Norvegjia!) 5) 2004 Estonia, Lituania, Latvia, Polonia, Hungaria, Çekia, Sllovakia, Sllovenia, Malta dhe Qipro. - Rumania dhe Bullgaria (1 janar 2007)
  • 7. 02.01.08 Mite dhe fakte rreth Zgjerimit të vitit 2004:  A është bërë zgjerimi i vitit 2004 shumë shpejt?  A ishte përgatitur zgjerimi si duhet?  A do të ketë edhe një zgjerim të hovshëm?  A është jodemokratike mos dëgjimi i opinionit publik në BE?  A ka paralizuar zgjerimi funksionimin e BE-së?  A ka sjellë vërshim të punëtorëve drejt vendeve të vjetra të BE-së?  A ka sjellë deri te rialokimi i bizneseve?  A ka ç'rregulluar funksionimin e tregut të brendshëm?  A është shumë i shtrenjtë zgjerimi?  A ka sjellë më shumë migrim ilegal dhe krim të organizuar?  A ka sjellë deri te rrezikimi i sigurisë së ushqimit dhe të ambientit?  A mos duhet ti caktojmë kufijtë një herë e përgjithmonë? Kur do të ndalet? – Kredibiliteti i BE-së si partner global. POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
  • 8. 02.01.08 Sfida e Zgjerimit për BE-në:  Problemi i Identitetit !  Procesi i Vendimmarrjes dhe Institucionet !  Zhvillimet dhe Dinamika e brendshme !  Vështirësitë Ekonomike !  Politika dhe Marrëdhëniet me jashtë ! POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
  • 9. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Thellimi apo Zgjerimi (Deepening vs. Widening) 1. Qasja Federale – Së pari Thellimi pastaj Zgjerimi; 2. Zgjerimi pa Thellim; 3. Zgjerimi dhe Thellimi njëkohësisht; 4. Zgjerimi dhe Thellimi në shpejtësi të ndryshme; 5. Bashkëpunimi i shtuar (minimum 8 Vende Anëtare)
  • 10. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Etapat e Integrimit Ekonomik  Zona e Tregtisë së Lirë  Unioni Doganor  Tregu i Përbashkët  Unioni Ekonomik  Unioni Monetar  Unioni i Plotë Ekonomik Unioni Politik e pastaj Zgjerimi
  • 11. 02.01.08 Komisioni Evropian Kabinetet Drejtoritë e Përgjithshme - DG Këshillat e Ekspertëve Seancat Plenare 20 Komitete Raportuesit (MEP) Këshilli i BE-së COREPER I & II Grupet Punuese të Këshillit KOMISIONI E Drejta e Iniciativës PARLAMENTI EVROPIAN Procedura të Ndryshme KËSHILLI I MINISTRAVE Merr vendime POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
  • 12. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Baza Ligjore  art. 49 TUE i cili thotë: “secili shtet Evropian i cili respekton parimet e shkruara në artikullin 6(1) mund të aplikoj për anëtarësim në BE”).  1987 – aplikimi i Marokos  Specifikim më i thellë me rastin e raundit të 5-të të zgjerimit.
  • 13. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Kriteret për Anëtarësim  Këshilli i BE-së në Kopenhagë në vitin 1993 Kriteret e Kopenhagës 1. Politike 2. Ekonomike 3. Aqcuis Communautaire (AC)  Marrja e obligimeve të anëtarësimit dhe qëllimeve politike ekonomike dhe të unionit monetar (dmth që nga v. 1993 kush dëshiron të bëhet anëtar duhet ti përmbush obligimet për ta ndëruar valutën kombëtare me EURO, e që nuk ka qen kusht më heret Britania, Danimarka dhe Suedia nuk janë pjesë e Eurozonës).  Kapaciteti Absorbues i BE-së: « Kapaciteti i BE-së të pranoj anëtar të ri, derisa e përmban energjin (impulsin) për iItegrim Evropian ». - faktor shumë i rëndësishëm në procesin e anëtarësimit
  • 14. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Procesi Etapat e Anëtarësimit 1. Dorëzimi i aplikacionit për anëtarësim Këshillit të BE- së 2. Komisioni Evropian (KE) vlerëson kapacitetin e shtetit aplikues për ti përmbushur kushtet e anëtarësimit. 3. Nëse Komisioni Evropian e vlerëson me opinion pozitiv, atëherë kërkohet edhe pëlqimi nga ana e Parlamentit Evropian dhe nëse Këshilli i BE-së unanimisht pajtohet për një mandat negociatash, atëhere negociatat zyrtarisht hapen në mes të vendit kandidat dhe shteteve anëtare të BE-së.
  • 15. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN 4. Strategjia e para anëtarësimit përmban mekanizma të ndryshëm  EA/AA/SAA  Partneriteti i Anëtarësimit / Partneriteti Evropian  Asistenca e para anëtarësimit  Pjesëmarrja në programet e BE-së, agjensionet, komisionet  Programet kombëtare të aprovimit të Acquis Communautaire (AC)  Raportet e Rregullta të Progresit të KE  Dialogu Politik
  • 16. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN 5. Negociatat  Hapi i parë “skanimi” i gjendjes në fushën e legjislacionit - Acquis.  KE paraqet raportin e “skanimit” për çdo shtet dhe çdo kapitull, derisa shteti kandidat paraqet pozitën negociuese.  KE i dorëzon Këshillit një draft të pozitës së përbashkët dhe Këshilli aprovon pozitën e përbashkët për ti hapur negociatat kapitujve të Acquis Communautaire.  Negociatat zhvillohen në nivel të Ministrave ose Zëvendës Ministrave, përfaqësuesit permanent të shteteve anëtare nga ana e BE-së dhe ambasadorët ose negociatorët kryesues të shteteve kandidate.
  • 17. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN 6. Monitorimi  KE e informon me kohë Këshillin e BE-së dhe Parlamentin për përgatitjen e kandidatit për anëtarësim nëpërmjet raporteve të monitorimit.  Raporti i pergjithshëm i monitorimit i dorëzohet Këshillit të Ministrave.  Raportet e regullta të progresit të shtetit kanditat për përgatitjen për anëtaresim. 7. Procesi i Ratifikimit dhe Anëtarësimi  Me perfundim të negociatave në të gjithë kapitujt e AC - gjithsejt 35, rezultatet e negociatave përfshihen në draftin e Traktatit të Anëtarësimit i cili bëhet në pajtim mes Keshillit dhe shtetit kandidat.  Ky Draft Traktat i dorëzohet KE për opinon dhe Parlamentit Evropian për aprovim dhe pas nënshkrimit Traktati i Anëtarësimit i dorëzohet shteteve anëtare dhe shteteve kandidate për ratifikim në respektim me procedurat kushtetuese të shteteve përkatëse.  Pasi që procesi i ratifikimit të përfundon Traktati/Marrëveshja e Anëtarësimit hyn në fuqi dhe vendi kandidat bëhet shtet anëtar i BE-së me të gjitha të drejtat dhe obligimet.
  • 18. 02.01.08 Kosova B&H dhe S&M Maqedonia Shqipëria Kroacia MPSA Raporti i Fizibilitetit Negociatat për MSA Konkludimi i MSA- M Kalimtare Implementimi i MSA Aplikim për anëtarësim Opinioni nga Komisioni Negociatat e anëtarësimit Anëtarësimi në BE
  • 19. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Rasti i Turqisë: Hapja e Negociatave Argumentet Kundër Negociatave:  Çështja e Kulturës – Turqia nuk është pjesë e 3 shtyllave të Evropës (Demokracia Greke, E Drejta Romake dhe Krishterimi)  Nuk është vend Evropian nën kushte gjeografike (3% e territorit, 11% e popullsisë) – por, Evropa nuk është koncept gjeografik  Koncepti Institucional – “ BE-ja do të bëhet si organizata e KB rajonale, ne po zgjerohemi shumë, një bllok i madh rajonal"  Argumenti i Balkenstein-it – “Islamization of Europe" (“Evropa do bëhet shtet i shumë popujve" – i.e. sikur Perandoria Austro Hungareze) -> shtrirje imperialiste;  Opinioni Publik në vendet anëtare – përsëri, për shkak të argumenteve kulturore;  Argumenti Financiar – fondet strukturale do të rriten shumë ( është vend i madh me rreth 80 milion banor, dhe GDP mesatare të varfër).
  • 20. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Rasti i Turqisë: Hapja e Negociatave Argumentet Pro Negociatave:  Feja (Religjioni) asnjëherë nuk mund të jetë arsye për anëtarësim – Evropa nuk është një klub i krishterë; Dëshmim i Huntingtonit Lufta e Qytetërimeve “Clash of Civilizations”  Popullsia – Argument i ekzagjeruar “ata do të dominojnë në BE sepse janë shumë" --> por, nuk mund të bllokosh vet pasi të duhen 35%, dhe ata do të jenë më pak se 1/3)  Siguria dhe Stabiliteti (Union i Paqes) – e tërë Evropa është e ndërtuar për promovimin e paqes dhe sigurisë;  Imazhi i BE-së (pyesim vetveten: “A jemi Serioz?"); 1963 Marveshja e Asocimit, 1995 Unioni Doganor dhe 1999 Turqia bëhet vend kandidat.  A i përmbush Turqia kriteret e Kopenhagës? – Komisioni Evropian thotë po, pos disa pjesëve – por, kjo ka qenë situata edhe para rreth 10 viteve me vendet e Evropës Qendrore dhe Lindore;  Pyetja Thelbësore: nëse fillojmë negociatat, a do të thotë se procesi nuk mund të ndalet? – JO – procesi mund të ndalet (psh. de Gaulle dhe KB (UK) 1963, negociatat me Sllovakinë janë bllokuar).
  • 21. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Strategjia e Re e Zgjerimit, 8 nëntor 2006:  Kujdes i shtuar i BE-së ku mirëqenia është faktori kryesor,  “Kapaciteti Integrues”  “kapacitetin absorbues” anëtar të rinj -> politikat – institucionet – buxheti  “Koncept Funksional” – zhvillimi dhe reforma institucionale  “Cilësia është më e rëndësishme se Shpejtësia” ( Oli Rehn)  Zgjerimi i ardhshëm në “afat të mesëm ose të gjatë”  Politika e 3 C-ve (K-ve) (Konsolidimi, Kushtëzimi, Komunikimi) (Consolidation, Conditionality, Communication) – Konsolidimi i agjendës nënkupton përkushtim për vendet në procesin e zgjerimit, por kujdes ndaj përkushtimeve të reja. - Kushtëzim i drejtë, i paanshëm dhe rigoroz – Komunikimi efektiv dhe çfarë të mira sjell për qytetarët e BE-së
  • 22. 02.01.08 Strategjia e Re e Zgjerimit: Konkludimet  Të zbatohet parimi i 3 K-ve,  Kapaciteti i BE-së për të pranuar anëtar të rinj varet nga 2 faktorë: 1. sigurimi i funksionimit dhe forcimit të BE-së 2. sigurimi që anëtarët e rinj janë të gatshëm për obligimet e anëtarësimit  Kapaciteti Integrues - do të monitorohet në çdo fazë të procesit të aderimit, përgatitja e analizave të ndikimit.  Ndikimi në Buxhet ( bujqësi dhe politikën e kohezionit),  Kushtëzimi-përmirësimi i cilësisë gjatë negociatave (Benchmark Exercises)  Përkrahja e Opinionit Publik – Transparenca, publikimi, pozita negociuese, analiza e ndikimit, raportet e skanimit, prezantimi i informatave faktike. POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN
  • 23. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Realiteti i Zgjerimit:  Zgjerimi nuk ndodh brenda natës / reformim dhe implementim para dhe pas anëtarësimit,  Çdo raund i zgjerimit eshte specifik në 5 karateristika (Nugent): 1) Numri i aplikantëve, 2) Karateristikat e tyre, 3) Niveli i zhvillimit të BE-së, 4) Natyra dhe numri i Çështjeve problematike politike dhe 5) Zgjatja e procesit të anetarësimit,  Ndodh përafërsisht çdo 10 vjet,  Pas çdo zgjerimi është një projekt i madh në horizont,  BE-ja çdo herë e më strikte në përmbushjen e kritereve:derisa vëllimi i bazës ligjore të BE-së rritet në të njëjtën kohë shtetet duhet të aplikojn dhe ti marrin mbi vete shumë e më shumë obligime në reformim dhe implementim,  Franca ka aprovuar ligjin për referendum për zgjerim te mëtejmë të BE- së.
  • 24. 02.01.08 POLITIKA E ZGJERIMIT TË BASHKIMIT EVROPIAN Ju falemnderit për vëmendje Pyetje & Përgjigje

Related Documents