ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ∆Α ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαυπαλλήλους αντιστοιχού...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαχρηµατοδότηση του επιχ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΜεθοδολογία – Προφίλ ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα(100%) έχει σηµαντικά ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΦορείς & οργανωτικές δο...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαεπιχειρηµατικού περιβ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαµεταξύ ανδρών και γυν...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα«έρευνας» και για τις δ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα 100,00% 90,0...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΤεκµηρίωση πολιτική...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠερισσότερη από τη µισ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΕνσωµάτωση Πολιτικής ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠεριφέρεια ΘεσσαλίαςΗ Π...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδααπό το Επιχειρησιακό Π...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαεπίπεδο, σε µεγάλο βαθ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΣυµπεράσµατα σχετικά...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα στις ανάγκες της...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠροοπτικές και διαµορ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαακαδηµαϊκούς κύκλους κ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΤο Στρατηγικό Σχέδιο ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαδικτύου στο πεδίο της µ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΣυµπεράσµατα και µελλ...
Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαπροσβασιµότητα, ο ταχύ...
Politikes
of 28

Politikes

Published on: Mar 4, 2016
Source: www.slideshare.net


Transcripts - Politikes

  • 1. ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ∆Α ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΥΡ ΠΑΪΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΤΠΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20%
  • 2. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ∆ΑΗ παρούσα Έρευνα για την Ελλάδα αποτελεί µέρος της Συγκριτικής Ευρωπαϊκής Έρευνας πουεκπονήθηκε µε πρωτοβουλία του IPREG (Innovative Policy Research for Economic Growth ), ενόςπανευρωπαϊκού δικτύου που ιδρύθηκε από το Σουηδικό Ίδρυµα για την Έρευνα ΜικρώνΕπιχειρήσεων ( FSF ), και έχει κόµβους συνεργατών σε 14 Ευρωπαϊκές χώρες.Το έργο αυτό ξεκίνησε το φθινόπωρο του 2006 µε σκοπό τη σύνταξη συγκριτικής µελέτης για τιςπολιτικές για την επιχειρηµατικότητα και την καινοτοµία σε 14 Ευρωπαϊκές χώρες, µεταξύ τωνοποίων και η Ελλάδα. Προσφέρει αναλυτική και εµπειρική γνώση για το πώς οι πολιτικέςεπιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας (ΠΕ&Κ) επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα και την ανάπτυξητων χωρών ενώ ταυτόχρονα εξετάζει και ερµηνεύει το πώς οι πολιτικές αυτές προσαρµόζονται σεδιαφορετικά κοινωνικο-οικονοµικά πλαίσια. Η συµµετοχή της Ελλάδας στην έρευναχρηµατοδοτήθηκε από το Γ’ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης στο πλαίσιο του έργου του ΕθνικούΠαρατηρητηρίου για τις ΜΜΕ που εντάσσεται στη δράση 1.4.2 του Επιχειρησιακού ΠρογράµµατοςΑνταγωνιστικότητα 200-2006 του ΕΠΑΝ.Μεταβλητές του κοινωνικο-οικονοµικού περιβάλλοντοςΗ Ελληνική οικονοµία έχει να επιδείξει θετικούς ρυθµούς ανάπτυξης. Μεταξύ των σηµαντικώνεπιτευγµάτων της Ελληνικής οικονοµίας για το 2006 ήταν : οι αυξηµένοι ρυθµοί ανάπτυξης, ηαποτελεσµατική µείωση του ελλείµµατος, η αύξηση του ρυθµού απασχόλησης, η αύξηση τωνεπενδύσεων, η ανοδική πορεία των εξαγωγών, η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας ηεπιχειρηµατική και τραπεζική επέκταση στην νοτιο-ανατολική Ευρώπη, η ανάπτυξη του τοµέαενέργειας και η ανάπτυξη της ναυτιλίας.Οι δείκτες ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας για τη διετία 2005-2006, που δηµοσιεύονται σεδιεθνείς οργανισµούς (OECD, IMD, GEM, European Trend-chart on Innovation, κλπ.) υπολείπονταιεκείνων των Ευρωπαϊκών ή των αντιστοίχων άλλων χωρών, σηµειώνοντας, ωστόσο, ενθαρρυντικήτάση βελτίωσης.Οι µικρο-µεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) αποτελούν τη βάση της οικονοµικής και κοινωνικής ζωής στηνΕλλάδα και βρίσκονται στο επίκεντρο των κυβερνητικών πολιτικών για τη βελτίωση τουεπιχειρηµατικού περιβάλλοντος. Η µικρο-επιχείρηση αποτελεί το κύριο επιχειρηµατικό µοντέλο στηνΕλλάδα και γι αυτό η σηµασία της είναι πολύ µεγάλη. Οι ΜΜΕ και ΠΜΕ µε 0-49 υπαλλήλους,αντιστοιχούν στο 77,5% της συνολικής απασχόλησης στην Ελλάδα, ενώ εταιρείες µε 50/+250ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 1
  • 3. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαυπαλλήλους αντιστοιχούν στο 26,5% της απασχόλησης. Η Ελλάδα είναι µια από της χώρες της ΕΕµε τους υψηλότερους ρυθµούς επιχειρηµατικότητας, και αυτό απεικονίζεται στα αποτελέσµατα τηςΈκθεσης για την Ελλάδα, που προέρχονται από την έρευνα της GEM για το 2005. Σύµφωνα µε τηνέκθεση, το 17% του ενεργού πληθυσµού έχει εµπλακεί σε κάποιου είδους επιχειρηµατικήδραστηριότητα ενώ το 15% πρόκειται να ξεκινήσει µια νέα επιχείρηση µέσα στα επόµενα τρίαχρόνια.Πολιτική επιχειρηµατικότητας και τεκµηρίωση της πολιτικήςΣτην Ελλάδα δεν υπάρχει κάποια διακριτή επίσηµη τεκµηρίωση της πολιτικής για τηνεπιχειρηµατικότητα, αλλά ένα πλήθος νόµων που αφορούν κίνητρα επενδύσεων, την ίδρυσηδιαφόρων µορφών επιχειρήσεων, κλπ. Η πολιτική επιχειρηµατικότητας επίσης περιλαµβάνεται σεµεγάλο αριθµό εκθέσεων και µελετών που χρησιµοποιήθηκαν για τον το σχεδιασµό του Γ’ ΚΠΣ καισε εκείνες που χρησιµοποιήθηκαν για τον σχεδιασµό του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου ΑναφοράςΕΣΠΑ 2007-2013.Όλες αυτές οι εκθέσεις επικεντρώνονται στην ανταγωνιστικότητα και ανάπτυξη της Ελληνικήςοικονοµίας και τονίζουν τη σηµασία των ΜΜΕ/ΠΜΕ, την αναγκαιότητα στήριξής τους για ναεπιτευχθούν οι στόχοι της οικονοµικής ανάπτυξης και για να προωθηθεί µε αυτό τον τρόπο ηεπιχειρηµατικότητα. Η κύρια επίσηµη τεκµηρίωση για την επιχειρηµατικότητα είναι τα παρακάτωπρογράµµατα του 3ου ΚΠΣ: το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα (ΕΠ) “Ανταγωνιστικότητα”, τοΕπιχειρησιακό Πρόγραµµα (ΕΠ) “Κοινωνία της Πληροφορίας”, το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα (ΕΠ)“Αρχική Εκπαίδευση και Επαγγελµατική Κατάρτιση”, το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα (ΕΠ)“Απασχόληση” η επενδυτική νοµοθεσία και τα µέτρα για την επιχειρηµατικότητα τωνΠεριφερειακών Επιχειρησιακών Προγραµµάτων (ΠΕΠ).Το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Ανταγωνιστικότητα» ενσωµατώνει τις πολιτικέςεπιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας και δρα ως µέσο εφαρµογής. Οι κύριοι άξονες της πολιτικήςεπιχειρηµατικότητας και ΜΜΕ, όπως καθορίζονται στο Επιχειρησιακό Πρόγραµµα«Ανταγωνιστικότητα» είναι οι εξής: Η αναµόρφωση του ρυθµιστικού/διοικητικού περιβάλλοντος, ηδηµιουργία νέων υποδοµών (θερµοκοιτίδες, βιοµηχανικά πάρκα, κλπ.), η ενθάρρυνση τηςεπιχειρηµατικότητας, η διευκόλυνση της πρόσβασης σε χρηµατοδότηση, τα µέτρα για την ενίσχυσητων ΜΜΕ προκειµένου να βοηθηθούν για τον τεχνολογικό/λειτουργικό εκσυγχρονισµό τους, ηδιευκόλυνση πρόσβασης σε τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών (ICT), η υιοθέτηση τωναντίστοιχων επιχειρηµατικών στρατηγικών και η βελτίωση της οργανωτικής δοµής, ηΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 2
  • 4. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαχρηµατοδότηση του επιχειρηµατικού σχεδιασµού για την τεχνολογική και λειτουργική βελτίωσητων ΜΜΕ στους τοµείς της βιοµηχανίας και του τουρισµού, η αρχική και συνεχιζόµενηεπαγγελµατική εκπαίδευση και κατάρτιση, η δια βίου ΕκπαίδευσηΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 3
  • 5. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΜεθοδολογία – Προφίλ ΈρευναςΗ παρούσα έρευνα έχει σκοπό την συγκριτική απεικόνιση της παρούσας κατάστασης σε σχέση µετην συνολική προσέγγιση της κάθε χώρας στους δύο τοµείς των πολιτικών δηλαδήεπιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας, προκειµένου να επισηµάνει τους σκοπούς, στόχους και µέτρα,των 14 χωρών, και κατόπιν να εντοπίσει τις επικαλύψεις και τα τυχόν κενά των πολιτικών αυτών.Η έρευνα αυτή που πραγµατοποιήθηκε και για τις δύο περιοχές πολιτικής, µε τη χρήση τουερωτηµατολογίου του ∆είκτη Πληρότητας Πολιτικών IPREG, κάλυψε το εθνικό καθώς και τοπεριφερειακό επίπεδο. Η Περιφέρεια που επιλέχθηκε για την έρευνα αυτή ήταν η Θεσσαλία,η οποίαείναι αντιπροσωπευτική του µέσου επιπέδου των 13 διοικητικών περιφερειών της Ελλάδας. Ταποσοστά θετικής ανταπόκρισης στην έρευνα ήταν σε περιφερειακό επίπεδο 90%, ενώ σε εθνικό40%.Το ερωτηµατολόγιο αυτό αποτελείται από τις ακόλουθες οµάδες ερωτήσεων και για τις δύοπεριοχές πολιτικών (επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας): 1. Γενική Πολιτική 2. ∆οµή της Πολιτικής 3. Παρακολούθηση της Απόδοσης 4. Προβολή των πολιτικών 5. Επιχειρηµατικότητα / Καινοτοµία στο Εκπαιδευτικό Σύστηµα 6. Ευκολία Εισόδου των Επιχειρήσεων 7. Πρόσβαση σε έναρξη της Επιχείρησης 8. Επιχειρηµατική Στήριξη 9. Στοχευόµενες Οµάδες 10. Έρευνα∆είκτης Πληρότητας Πολιτικών – Πολιτική ΕπιχειρηµατικότηταςΤα αποτελέσµατα της έρευνας, σχετικά µε τη «γενική πολιτική» , τη «δοµή της πολιτικής» και την«παρακολούθηση της απόδοσης», φανερώνουν ότι υπάρχει έλλειψη εξειδίκευσης και διασύνδεσηςτης επιχειρηµατικότητας µε την καινοτοµία και τις άλλες υποστηρικτικές πολιτικές, προκειµένου ναεπιτευχθεί ο στόχος της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας. Ο δείκτης «δοµή της πολιτικής»ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 4
  • 6. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα(100%) έχει σηµαντικά καλύτερη απόδοση από αυτόν της «γενικής πολιτικής» (66%). Η«παρακολούθηση της απόδοσης» παρά τη χαµηλότερη καταγραφή (60%), έχει βελτιωθεί τατελευταία χρόνια ως αποτέλεσµα των αυστηρών κανονισµών και των αρκετών αξιολογήσεων τηςεπίδοσης των διαφόρων προγραµµάτων του ΚΠΣ. Η καλύτερη επίδοση των υποκατηγοριώνπολιτικής «στοχευόµενες οµάδες» (78%) και της «επιχειρηµατικής στήριξης» (62%) αντανακλά τησπουδαιότητα των στοχευµένων προγραµµάτων επιχειρηµατικότητας και την εξοικείωση τηςεπιχειρηµατικής κοινότητας µε αυτά. Ο δείκτης της «επιχειρηµατικής στήριξης» φανερώνει τηνευρεία διαθεσιµότητα των υποστηρικτικών δοµών, οι οποίες έχουν αυξήσει σηµαντικά των αριθµότων παρεχοµένων υπηρεσιών τα τελευταία δέκα χρόνια. Ο δείκτης «εκπαίδευσης» (33%), ο οποίοςείναι σχετικά χαµηλός, αντανακλά την έλλειψη επιχειρηµατικής κατάρτισης και κουλτούραςεπιχειρηµατικότητας στα εκπαιδευτικά ιδρύµατα. Από την άλλη πλευρά, ο δείκτης «ευκολίαςεισόδου» (43%) θεωρείται µη ικανοποιητικός, ο δείκτης «πρόσβασης σε έναρξη επιχείρησης»(58%) σχετικά ικανοποιητικός, καθώς και η «προβολή» (57%) η οποία βρίσκεται σε καλύτερη θέσηλόγω της ευρείας δηµοσιότητας και προβολής του ΚΠΣ. Τέλος, ο δείκτης «έρευνας» βρίσκεται κάτωτου µέσου όρου (37%).ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 5
  • 7. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα 100,00% 100,00% 90,00% 80,00% 66,67% 70,00% 60,00% 60,00% 50,00% 40,00% 30,00% 20,00% 10,00% 0,00% Γενική Πολιτική ∆οµή Πολιτικής Παρακολούθηση Απόδοσης ∆ιάγραµµα 1. Γενικοί ∆είκτες Επιχειρηµατικότητας 100,00% 90,00% 77,78% 80,00% 70,00% 61,54% 57,14% 58,33% 60,00% 50,00% 42,86% 37,50% 40,00% 33,30% 30,00% 20,00% 10,00% 0,00% Προβολή Εκπαίδευση Ευκολία Εισόδου Πρόσβαση σε Επιχειρηµατική Στοχευόµενες Έρευνα έναρξη επιχείρησης Στήριξη Οµάδες ∆ιάγραµµα 2. Ειδικοί ∆είκτες ΕπιχειρηµατικότηταςΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 6
  • 8. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΦορείς & οργανωτικές δοµές σχεδιασµού, ανάπτυξης & υλοποίησης πολιτικής για τηνεπιχειρηµατικότηταΟι φορείς σχεδιασµού, ανάπτυξης και υλοποίησης της πολιτικής επιχειρηµατικότητας είναικατεξοχήν δύο, το Υπουργείο Οικονοµίας & Οικονοµικών (ΥΟ&Ο) και το Υπουργείο Ανάπτυξης(ΥΠ.ΑΝ). Επίσης τα υπουργεία Παδείας και Θρησκευµάτων, Απασχόλησης και ΤουριστικήςΑνάπτυξης έχουν, εν µέρει, εντάξει στις αναπτυξιακές τους κατευθύνσεις προγράµµατα ενίσχυσηςτης επιχειρηµατικότητας. Τα προγράµµατα αυτά των Υπουργείων στο επίπεδο του σχεδιασµού τηςπολιτικής ενισχύονται και από υπηρεσίες έρευνας και οικονοµικής ανάλυσης, όπως το ΚΕΠΕ-KέντροΠρογραµµατισµού και Οικονοµικών Ερευνών και το ΕΣΑΑ – Εθνικό συµβούλιο Ανταγωνιστικότηταςκαι Ανάπτυξης καθώς και από άλλους φορείς.Επίσης πλήθος υπηρεσιών και Οργανισµών µε τη νοµική µορφή ∆ηµοσίου και Ιδιωτικού ∆ικαίουπου υπάγονται στα ως άνω Υπουργεία εµπλέκονται σε διαφορετικά επίπεδα και µε διαφορετικέςαρµοδιότητες στην τόνωση της επιχειρηµατικής δραστηριότητας. Μεταξύ αυτών διακρίνονται: τοΕλληνικό Κέντρο Επενδύσεων (ΕΛΚΕ) που υπάγεται στο Υπουργείο Οικονοµίας και Οικονοµικών καιο Ελληνικός Οργανισµός Μικρών – Μεσαίων Επιχειρήσεων και Χειροτεχνίας (ΕΟΜΜΕΧ) πουυπάγεται στο Υπουργείο Ανάπτυξης, τα Κέντρα Επιχειρηµατικής και Τεχνολογικής Ανάπτυξης(ΚΕΤΑ), τα Κέντρα Υποδοχής Επενδυτών (ΚΥΕ) , το Ταµείο Εγγυοδοσίας για Μικρές & Πολύ ΜικρέςΕπιχειρήσεις (ΤΕΜΠΜΕ), το Εθνικό Συµβούλιο ΜΜΕ (ΕΣΜΕ), ο Οργανισµός Απασχόλησης Εργατικού∆υναµικού (ΟΑΕ∆), ο Οργανισµός Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΟΕΕΚ), κ.α.Σηµαντική επίσης είναι και η συµβολή στη τόνωση της επιχειρηµατικότητας και άλλων φορέωνδηµοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, σηµαντικότεροι των οποίων είναι : η Γενική ΣυνοµοσπονδίαΕπαγγελµατιών Βιοτεχνών Εµπόρων Ελλάδος, ο Σύνδεσµος Ελληνικών Βιοµηχανιών, η ΓενικήΣυνοµοσπονδία Εργατών Ελλάδος , το Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδος , η ΠανελλήνιαΣυνοµοσπονδία Ενώσεων Αγροτικών Συνεταιρισµών, τα Εµπορικά και Βιοµηχανικά Επιµελητήρια,τα Ευρωπαϊκά Κέντρα Πληροφόρησης, κ.α.Πολιτική επιχειρηµατικότηταςΗ Ελληνική πολιτεία προωθεί µέτρα για την ενίσχυση των νέων επιχειρηµατιών, την, τονεκσυγχρονισµό υφιστάµενων επιχειρήσεων, τη διευκόλυνση της πρόσβασης σε χρηµατοδοτήσεις,τη βελτίωση και την απλούστευση των διαδικασιών και των κανόνων λειτουργίας τουΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 7
  • 9. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαεπιχειρηµατικού περιβάλλοντος, τη στήριξη των δοµών πληροφόρησης καi ενίσχυσης τωνεπιχειρηµατικών δραστηριοτήτων (δηµιουργία δικτύων «one-stop-shops»). Η πολιτεία επίσηςαποσκοπεί σε ένα πιο ευνοϊκό φορολογικό περιβάλλον µέσω της αναµόρφωσης της εταιρικήςφορολογίας και των επενδυτικών κινήτρων. Ο στρατηγικός στόχος της πολιτικής για τηνεπιχειρηµατικότητα και τις ΜΜΕ είναι η απελευθέρωση του τεράστιου δυναµικού τους για τηνβελτίωση της ανταγωνιστικότητας, την αύξηση της απασχόλησης, την ενίσχυση της οικονοµικήςανάπτυξης και την κοινωνική συνοχή. Κύριο µέσο για την άσκηση της πολιτικήςεπιχειρηµατικότητας αποτελεί το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Ανταγωνιστικότητα»στο οποίοδιακρίνονται 43 κατευθύνσεις δράσεων., 19 από τις οποίες αφορούν την στήριξη και άµεσηβοήθεια των επιχειρήσεων.Πόροι για την ενίσχυση της επιχειρηµατικότηταςΤο Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα» προβλέπει δράσεις που στόχο έχουν τη στήριξη τηςεπιχειρηµατικότητας των ΜΜΕ/ ΠΜΕ και ειδικών κοινωνικά ευπαθών οµάδων, (νεολαίας, γυναικών,ατόµων µε αναπηρία, rom, πολύτεκνοι κλπ.).Ο συνολικός προϋπολογισµός το Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα» για το χρονικό διάστηµα 2000-2006,ανέρχεται στα 6.667 εκ.€. Απ΄αυτά υπολογίζεται ότι 90% έχει ήδη απορροφηθεί. Ενδεικτικά :Το ΕΠ (ΚτΠ) – Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Κοινωνία της Πληροφορίας» διέθετε ένανπροϋπολογισµό 999,30 εκ.€ στον Άξονα 3 «Ανάπτυξη και Απασχόληση» κατά την περίοδο 2001-2005.Το Μέτρο 3.2 «Ενδυνάµωση επιχειρήσεων για την εισαγωγή τους στην ψηφιακή οικονοµία»περιλαµβάνει δράσεις που αφορούν στην ενίσχυση των Ελληνικών επιχειρήσεων προκειµένου ναενσωµατωθούν στην ΚΠ, µε προϋπολογισµό 162.7 εκ.€.Τέσσερις προγραµµατικοί κύκλοι για την ενίσχυση της γυναικείας επιχειρηµατικότητας καλύπτουνένα σύνολο 2,883 γυναικών επιχειρηµατικών και επενδυτικών σχεδίων προϋπολογισµού 226.8 εκ.€, που δηµιούργησαν 3,750 νέες θέσεις εργασίας.Όσον αφορά στο ΕΠ Απασχόλησης και Επαγγελµατικής Κατάρτισης, ο Άξονας 4 «Ανάπτυξη καιΠροώθηση της Επιχειρηµατικότητας» περιλαµβάνει µέτρα που ευνοούν την επιχειρηµατικότητα. Οπροϋπολογισµός του Άξονα είναι 499,5 εκ.€. Επιπλέον, η εφαρµογή του έργου «ΟλοκληρωµένεςΠαρεµβάσεις υπέρ των γυναικών» (Μέτρο 5.3), συνολικού προϋπολογισµού 53 εκ. € έχει ξεκινήσει,µε σηµαντική επίδραση στην περιφέρεια, και γεωγραφική διάχυση σε όλες τις αγροτικές περιοχέςτης χώρας. Συγχρόνως, ένα δεύτερο έργο, «Θετικές Ενέργειες για την Ισότητα των ευκαιριώνΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 8
  • 10. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαµεταξύ ανδρών και γυναικών στις µεσαίου και µεγάλου µεγέθους επιχειρήσεις» (Μέτρο 5.1), στοοποίο λαµβάνουν µέρος 35 επιχειρήσεις, έχει προϋπολογισµό 14,27 εκ. €.Μέσω του Επιχειρησιακού Προγράµµατος για την Εκπαίδευση και Επαγγελµατική Κατάρτιση νέων,Άξονας 3 «Ανάπτυξη και Προώθηση της Επιχειρηµατικότητας και Προσαρµογή στους νέους»διατέθηκε προϋπολογισµός 18,8εκ.€. για την επιχειρηµατικότητα. Επίσης, επιπλέον κονδύλιαπροορίζονται για την επιχειρηµατικότητα από τα ΠΕΠ και άλλα προγράµµατα και πρωτοβουλίες τηςΕΕ, π.χ. Equal, Urban, κλπ.Πολιτική ΚαινοτοµίαςΗ επίδοση της καινοτοµίας στην Ελλάδα έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, όπως ενδεικτικάαπεικονίζεται στους δείκτες των WEF, EIS . Εν τούτοις, η Ελλάδα απέχει από τον αντίστοιχοΕυρωπαϊκό µέσο όρο. Οι στόχοι της Στρατηγικής της Λισσαβόνας λειτούργησαν ως καταλύτης γιατην επιτάχυνση της ανάπτυξης στην Ε&Τ και καινοτοµία, και οι κυβερνήσεις των τελευταίων δέκαχρόνων έδωσαν στρατηγική προτεραιότητα στην µετάβαση προς τη οικονοµία της γνώσης, σεσυνδυασµό µε την προώθηση της επιχειρηµατικότητας και την περιφερειακή ανάπτυξη. Η Ελλάδαέχει προσφάτως αναβαθµίσει το νοµοθετικό της πλαίσιο για την ανάπτυξη της επιστηµονικής καιτεχνολογικής έρευνας και έχει αναµορφώσει το εθνικό σύστηµα έρευνας και τεχνολογίας µεέµφαση στη σύνδεση της έρευνας και τεχνολογίας µε την παραγωγή.∆είκτης Πληρότητας των Πολιτικών -Πολιτική ΚαινοτοµίαςΣε αντιστοιχία µε την έρευνα επιχειρηµατικότητας, τα αποτελέσµατα της έρευνας για τηνκαινοτοµία περιλαµβάνουν ταυτόσηµες οµάδες Γενικών και Ειδικών ∆εικτών. Το γενικό περιβάλλονστην Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη απεικονίζεται στους σχετικούς δείκτες οι οποίοιυποδηλώνουν αδυναµίες στην «γενική πολιτική» (50%) και στην «παρακολούθηση της απόδοσης»(33%), ενώ καλύτερη επίδοση έχει η «δοµή της πολιτικής» (75%), όπου υπογραµµίζονται οιπρόσφατες προσπάθειες για βελτίωση του γενικού πλαισίου έρευνας και τεχνολογίας. Τααποτελέσµατα των δεικτών της καινοτοµίας έχουν ως εξής: Η «προβολή» έχει επίδοση 50%, ενώ η«εκπαίδευση» βαθµολογείται χαµηλά, µε 37%. Η «ευκολία εισόδου» κατατάσσεται σχεδόν στοίδιο επίπεδο µε την παράµετρο της «προβολής», µε µέσο όρο βαθµολογίας 38%. Η «πρόσβαση σεέναρξη επιχείρησης» έχει επίδοση 50%, καθώς και η «επιχειρηµατική στήριξη» βαθµολογείται µε50%. Τέλος, οι «Στοχευόµενες οµάδες» κατατάσσονται µε ποσοστό 50%. Οι δείκτες τηςΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 9
  • 11. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα«έρευνας» και για τις δύο περιοχές πολιτικής έχουν επίδοση χαµηλότερη του αναµενοµένου (44%για την καινοτοµία).ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 10
  • 12. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα 100,00% 90,00% 75,00% 80,00% 70,00% 60,00% 50,00% 50,00% 33,33% 40,00% 30,00% 20,00% 10,00% 0,00% Γενική Πολιτική ∆οµή Πολιτικής Παρακολούθηση Απόδοσης ∆ιάγραµµα 3. Γενικοί ∆είκτες Καινοτοµίας 100,00% 90,00% 80,00% 70,00% 60,00% 50,00% 50,00% 50,00% 50,00% 50,00% 44,44% 37,10% 38,10% 40,00% 30,00% 20,00% 10,00% 0,00% Προβολή Εκπαίδευση Ευκολία Εισόδου Πρόσβαση σε Επιχειρηµατική Στοχευόµενες Έρευνα έναρξη επιχείρησης Στήριξη Οµάδες ∆ιάγραµµα 4. Ειδικοί ∆είκτες ΚαινοτοµίαςΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 11
  • 13. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΤεκµηρίωση πολιτικής καινοτοµίας, φορείς και πόροιH τεκµηρίωση της πολιτικής καινοτοµίας συνίσταται από µια σειρά νόµων και κανονισµών πουκαλύπτουν διάφορες πλευρές της ανάπτυξης της Έρευνας και Τεχνολογίας και της καινοτοµίας. Ταπιο ολοκληρωµένα επίσηµα έγγραφα είναι τα προγράµµατα του ΚΠΣ και των άλλων Ευρωπαϊκώνπρογραµµάτων και πρωτοβουλιών σε Έρευνα και Τεχνολογία και καινοτοµία. Η πολιτική τηςκαινοτοµίας χρειάζεται να παγιωθεί και να της δοθεί µια προβεβληµένη θέση στις πολιτικές τηςκυβέρνησης και στην κοινωνική διαβούλευση πάνω στην οικονοµική και κοινωνική ανάπτυξη. Ταδύο βασικά κείµενα για την πολιτική καινοτοµίας είναι το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα«Ανταγωνιστικότητα» – Άξονας Προτεραιότητας 4: Τεχνολογική Καινοτοµία και Έρευνα και τοΕπιχειρησιακό Πρόγραµµα «Κοινωνία της Πληροφορίας».Ο Άξονας Προτεραιότητας 4 του Επιχειρησιακού Προγράµµατος Ανταγωνιστικότητα έχει θέσει τουςακόλουθους στόχους: τη χρησιµοποίηση και εµπορική αξιοποίηση των υφιστάµενων ερευνητικώναποτελεσµάτων, την εντατικοποίηση της έρευνας και των σχετικών δραστηριοτήτων µέσα στιςεπιχειρήσεις ή µεταξύ επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων του δηµόσιου τοµέα, την επέκτασητων συνεργασιών και τη δικτύωση µε ξένες επιχειρήσεις και ερευνητικούς οργανισµούς, τηνπροώθηση υπηρεσιών και εξειδίκευσης στη βιοµηχανία από τους ερευνητικούς και τεχνολογικούςφορείς του δηµόσιου τοµέα, τη χρηµατοδότηση των συνεργασιών µεταξύ βιοµηχανίας καιερευνητικών φορέων για την υλοποίηση µακροπρόθεσµων έργων δηµιουργίας καινοτόµωνπροϊόντων ή υπηρεσιών, και την καθιέρωση των περιφερειακών πόλων καινοτοµίας. ΤοΕπιχειρησιακό Πρόγραµµα της Κοινωνίας της Πληροφορίας έχει δύο γενικούς στόχους: τη βελτίωσητης ποιότητας διαβίωσης, και την ανάπτυξη των ανθρώπινων πόρων.Οι δύο πιο σηµαντικοί φορείς στήριξης της καινοτοµίας είναι το Υπουργείο Οικονοµίας καιΟικονοµικών και το Υπουργείο Ανάπτυξης µέσω της Γενικής Γραµµατείας Έρευνας και Τεχνολογίας.Η Γενική Γραµµατεία Έρευνας και Τεχνολογίας είναι ο κύριος φορέας σχεδιασµού και εφαρµογής,µέσω των υπηρεσιών του και µέσω της εποπτείας 12 ερευνητικών κέντρων. Το Εθνικό ΣυµβούλιοΈρευνας και Τεχνολογίας βοηθά το Υπουργείο Ανάπτυξης και τη Γενική Γραµµατεία Έρευνας καιΤεχνολογίας στο σχεδιασµό πολιτικής και στη διοίκηση των ερευνητικών ιδρυµάτων. Το ΕθνικόΣυµβούλιο Έρευνας και Τεχνολογίας συµβουλεύει την κυβέρνηση πάνω στις εθνικέςπροτεραιότητες Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης και στην διαδικασία επιλογής και πρόσληψηςτης ανωτάτης διοίκησης των ερευνητικών κέντρων. Ο τρίτος σηµαντικός συντελεστής καινοτοµίαςείναι το Υπουργείο Παιδείας & Θρησκευµάτων µε δραστηριότητες σχεδιασµού πολιτικής στηνέρευνα µέσω των πανεπιστηµίων, που απορροφούν την πλειονότητα των διαθέσιµων κονδυλίων.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 12
  • 14. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠερισσότερη από τη µισή ερευνητική δραστηριότητα στην Ελλάδα πραγµατοποιείται από ταΑνώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύµατα. Η συµµετοχή των δηµόσιων κέντρων και ιδρυµάτων έρευναςείναι περίπου 20%, ενώ η συµµετοχή Μη-Κερδοσκοπικών Οργανισµών είναι σχεδόν αµελητέα.Άλλες δηµόσιες αρχές που ασκούν επίδραση στο σχεδιασµό πολιτικής καινοτοµίας είναι τοΥπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίµων, το Υπουργείο Χωροταξίας, Περιβάλλοντος και∆ηµοσίων Έργων, το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, το Υπουργείο Υγείας και ΚοινωνικήςΠρόνοιας, και το Υπουργείο Άµυνας µέσω των ερευνητικών ή νοµοθετικών σωµάτων, όπως τοΕθνικό Ίδρυµα Αγροτικής Έρευνας, τα εργαστήρια δηµόσιων έργων (έλεγχοι), η Εθνική ΕπιτροπήΤηλεπικοινωνιών και Ταχυδροµείων, κλπ.Η Ακαθάριστη Εγχώρια ∆απάνη σε Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη (Α∆ΕΑ) ως ποσοστό τουΑκαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), ήταν µόλις 0,62% το 2003 και 0,61% του ΑΕΠ το 2004.Η Ελληνική κυβέρνηση και η ΕΕ χρηµατοδοτεί το 70% των προγραµµάτων Έρευνα και ΤεχνολογικήΑνάπτυξη, ενώ η συµµετοχή του ιδιωτικού τοµέα είναι µόνον 30%. Οι συνολικές κυβερνητικέςκατανοµές προϋπολογισµού ή δαπάνες για την Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη αυξήθηκαν σεαπόλυτες τιµές ($ PPP) από το 2000 µέχρι το 2004 κατά 17%.Η οικονοµική συµµετοχή των µικρών επιχειρήσεων στην ερευνητική προσπάθεια της χώρας είναιπεριορισµένη. Παρά τη χαµηλή συµµετοχή τους στις επενδύσεις σε Έρευνα και ΤεχνολογικήΑνάπτυξη, οι συλλογικοί φορείς που εκπροσωπούν την επιχειρηµατική κοινότητα έχουν πρόσφατααναπτύξει ένα έντονο ενδιαφέρον για την καινοτοµία, η οποία όλο και περισσότερο αναγνωρίζεταιως ισχυρό µέσο ανταγωνιστικότητας. Το Υπουργείο Ανάπτυξης θα συνεχίσει να στηρίζει τηνανάπτυξη των «Περιφερειακών Πόλων Καινοτοµίας», µια πρωτοβουλία που δηµοσιοποιήθηκε στατέλη του 2005.Από το 2000, τα ∆ιαρθρωτικά Ταµεία ήταν σπουδαία λειτουργικά µέσα για την εισαγωγή τηςκαινοτοµίας, ως µέτρο ανάπτυξης, στα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράµµατα 2000-2006 του ΓΚΠΣ. Οι αντίστοιχοι προϋπολογισµοί κυµαίνονταν µεταξύ 1 εκ.€. και 4 εκ.€, εξαρτώµενοι από τοµέγεθος (πληθυσµό, περιφερειακό εγχώριο προϊόν) και την ετοιµότητα της περιφέρειας γιαδραστηριότητες έρευνας και καινοτοµίας (Η Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη συγκεντρώνεταιγύρω από τις Περιφέρειες Αττικής και Κεντρικής Μακεδονίας). Τα πιο «δηµοφιλή» µέτρα Έρευνακαι Τεχνολογική Ανάπτυξη στα πλαίσια των περιφερειών, τείνουν να εστιαστούν στη βιοµηχανικήΈρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη, σε συνεταιριστικές δραστηριότητες µεταξύ πανεπιστηµίων καιβιοµηχανίας και σε θερµοκοιτίδες Έρευνας και Τεχνολογίας.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 13
  • 15. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΕνσωµάτωση Πολιτικής σε εθνικό επίπεδοΤο επίπεδο ενσωµάτωσης των δύο περιοχών πολιτικής είναι χαµηλό. Σύµφωνα µε την έρευναπεδίου και τη θεωρητική έρευνα επί των δεδoµένων στοιχείων, φαίνεται ότι η επιχειρηµατικότηταγίνεται κυρίως αντιληπτή ως εφαρµογή πολιτικών για τις ΜΜΕ, και ότι η καινοτοµία ως έννοιασυγχέεται µε την εισαγωγή τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνίας (ICT). Είναι φανερήεπίσης η έλλειψη διακριτών κειµένων στις δύο περιοχές ενδιαφέροντος. Κανένα από τα επίσηµακείµενα (νοµοθετικά, σχεδιασµός και εξαγγελίες προγραµµάτων) δεν περιγράφει µιαολοκληρωµένη, σαφώς καθορισµένη πολιτική για την προώθηση της επιχειρηµατικότητας και τηςκαινοτοµίας.Οι πολιτικές επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας αποτελούν µέρος άλλων πολιτικών, όπως τηςανταγωνιστικότητας,της Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης καθώς και της κοινωνίας τηςπληροφορίας. ενώ συµπεριλαµβάνονται ως οριζόντιες δράσεις σε όλα τα ΕπιχειρησιακάΠρογράµµατα, τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράµµατα και άλλα προγράµµατα καιπρωτοβουλίες που χρηµατοδοτούνται από την ΕΕ.Η πλειονότητα των φορέων της επιχειρηµατικότητας εµπλέκεται επίσης στην καινοτοµία και δενέχει στις περισσότερες περιπτώσεις, µια επακριβώς καθορισµένη περιοχή δραστηριοτήτων. Αυτή ηκατάσταση απεικονίζεται επίσης στα κείµενα πολιτικής, όπως στα Επιχειρησιακά Προγράµµατα, σταΠεριφερειακά Επιχειρησιακά Προγράµµατα, όπου ξεχωριστές πολιτικές περιγράφονται για τηνεπιχειρηµατικότητα, οι οποίες είναι κυρίως πολιτικές για τις ΜΜΕ, και για την καινοτοµία, οι οποίεςείναι κυρίως πολιτικές για την Έρευνα και Τεχνολογία.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 14
  • 16. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα 100,00% 100,00% 90,00% 75,00% 80,00% 66,67% 70,00% 60,00% 60,00% 50,00% 50,00% 40,00% 33,33% 30,00% 20,00% 10,00% 0,00% Γενική Πολιτική ∆οµή Πολιτικής Παρακολούθησ η Απ όδοσης Επ ιχειρηµατικότητα Καινοτοµία ∆ιάγραµµα 5. Σύγκριση Γενικών ∆εικτών Επιχειρηµατικότητας και Καινοτοµίας 10 0,00 % 9 0,00 % 8 0,00 % 7 0,00 % 6 0,00 % 5 0,00 % 4 0,00 % 3 0,00 % 2 0,00 % 1 0,00 % 0,00 % Προ βολ ή Εκπ αίδ ευσ η Ευ κο λία Εισ όδ ο υ Πρ ό σ βασ η σ ε Επ ιχειρ ηµατική Σ το χευ ό µεν ες Έ ρ ευ ν α έν αρ ξη Σ τήριξη Οµάδ ες επ ιχείρησ ης Επ ιχειρ ηµατικό τητα Καιν ο το µία ∆ιάγραµµα 6. Σύγκριση Ειδικών ∆εικτών Επιχειρηµατικότητας και ΚαινοτοµίαςΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 15
  • 17. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠεριφέρεια ΘεσσαλίαςΗ Περιφέρεια Θεσσαλίας είναι µια αγροτική περιοχή εντατικής γεωργίας. Ο πρωτογενής τοµέαςπαρέχει το µεγαλύτερο µέρος των πρώτων υλών για την ανάπτυξη της τοπικής αγροτικήςπαραγωγής και της µεταποιητικής βιοµηχανίας τροφίµων. Ο πληθυσµός της φθάνει σχεδόν τους800.000 κατοίκους, εκ των οποίων το 56% είναι αγροτικός ή ηµι-αγροτικός πληθυσµός (46% σεεθνικό επίπεδο). Η απασχόληση του ενεργού πληθυσµού φθάνει το 39% (19% σε εθνικό επίπεδο).Η περιφερειακή αποβιοµηχάνιση σε συγκεκριµένους κλάδους και περιοχές, η χαµηλή επενδυτικήδραστηριότητα, η ανάπτυξη του τριτογενούς τοµέα και η τάση µείωσης της απασχόλησης,αποτελούν ενδείξεις των αλλαγών από το παραδοσιακό αγροτικό οικονοµικό µοντέλο της περιοχής.Ο αριθµός των ΜΜΕ και ΠΜΕ που λειτουργούν στην Θεσσαλία είναι 52.628 (5,98% του συνόλουτων επιχειρήσεων της χώρας) και ο ρυθµός εξόδου είναι 6.658 (2,8% του συνόλου της χώρας). Ηεπικράτηση των ΠΜΕ αποτελεί χαρακτηριστικό της περιοχής, αφού το 92,8% του συνόλου τωνΘεσσαλικών επιχειρήσεων (90,3% σε εθνικό επίπεδο) απασχολεί 0-5 εργαζόµενους.Οι φορείς, η τεκµηρίωση, οι πόροι της πολιτικής επιχειρηµατικότητας στην περιφέρειαΘεσσαλίαςΟ κυριότερος φορέας είναι η Περιφέρεια, η οποία εκπροσωπεί την κυβέρνηση σε περιφερειακόεπίπεδο. Οι βασικοί φορείς πολιτικής επιχειρηµατικότητας είναι τα τέσσερα Εµπορικά καιΒιοµηχανικά Επιµελητήρια, ο Σύνδεσµος Θεσσαλικών Βιοµηχανιών, το Κέντρο Έρευνας,Τεχνολογίας και Ανάπτυξης Θεσσαλίας, το Τεχνολογικό Πάρκο Θεσσαλίας, το BIC (ΚέντροΕπιχειρηµατικής Καινοτοµίας), το Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας, τα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύµατα(ΤΕΙ) – Τµήµα Θεσσαλίας, το Οικονοµικό Επιµελητήριο, οι Ενώσεις ∆ήµων και ΚοινοτήτωνΘεσσαλίας, το Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδος – Περιφερειακό Τµήµα Θεσσαλίας.Το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Θεσσαλίας – ένα από τα 13 ΠεριφερειακάΕπιχειρησιακά Προγράµµατα - αποτελεί τη βασική τεκµηρίωση της περιφερειακής πολιτικήςεπιχειρηµατικότητας. Οι στόχοι του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράµµατος Θεσσαλίας(2000-2006) έχουν επιτευχθεί µέσω έξι αξόνων προτεραιοτήτων (40 µέτρων) και ενός συνολικούπροϋπολογισµού 928.8 εκ. €. Επιπλέον χρηµατοδότηση για την Περιφέρεια Θεσσαλίας προήλθεΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 16
  • 18. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδααπό το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «Ανταγωνιστικότητα», Άξονας 8 – Ανθρώπινοι Πόροι, από τιςδράσεις στήριξης της Επιχειρηµατικότητας της Νεολαίας, των Γυναικών και των Αναπήρων, και τις∆ράσεις Επιχειρησιακών Σχεδίων από ΜΜΕ.Πολιτική Καινοτοµίας : Εµπλεκόµενοι φορείς και πόροι στην Περιφέρεια ΘεσσαλίαςΑρκετές περιφερειακές πρωτοβουλίες που ευνοούν την καινοτοµία αναπτύχθηκαν στην ΠεριφέρειαΘεσσαλίας. Μεταξύ αυτών αναφέρονται: Το πρόγραµµα RISC της Θεσσαλίας, από το οποίοπροήλθε το Κέντρο Υποστήριξης Περιφερειακής Καινοτόµου Επιχειρηµατικότητας που παρέχειυπηρεσίες πληροφόρησης και συµβουλευτικής στις ΜΜΕ. Τα τρέχοντα προγράµµατα δράσεωνκαινοτοµίας στην Θεσσαλία είναι: ενάρξεις εταιρειών και εταιρείες “spin-off” υψηλής τεχνολογίας,το κέντρο πιστοποίησης πρωτοτύπων προϊόντων Μηχανοτρονικής, καινοτόµα προϊόντα στοντουρισµό, κέντρα στήριξης επιχειρηµατικότητας, εκπαιδευτικά δίκτυα και διοίκηση καινοτοµίας. ΤοΠεριφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Θεσσαλίας αποτελεί τη βασική τεκµηρίωση τηςπεριφερειακής πολιτικής καινοτοµίας .Η πλειονότητα των φορέων που µετέχουν στην ανάπτυξη της καινοτοµία είναι κοινή µε αυτούς πουσυµµετέχουν στην επιχειρηµατικότητα. Ο διατιθέµενος για την καινοτοµία προϋπολογισµός σεπεριφερειακό επίπεδο εντάσσεται στους άξονες 1 και 5 του Περιφερειακού ΕπιχειρησιακούΠρογράµµατος Θεσσαλίας, που στοχεύουν στην επιχειρηµατικότητα και στην καινοτοµία. Μέσωαυτών των αξόνων, ενισχύθηκαν 330 επιχειρήσεις και δηµιουργήθηκαν 1.521 νέες θέσεις εργασίες.Επιπλέον χρηµατοδότηση προήλθε από τους αντίστοιχους άξονες του ΕπιχειρησιακούΠρογράµµατος «Ανταγωνιστικότητα», του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Κοινωνία τηςΠληροφορίας» και από το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα για την Εκπαίδευση και Αρχική ΕπαγγελµατικήΚατάρτιση.Ενσωµάτωση πολιτικής σε περιφερειακό επίπεδοΣτην Ελλάδα, η περιφερειακή διοίκηση δεν έχει νοµοθετική εξουσία, αλλά συµβουλευτική ισχύ. Οιπεριφερειακοί φορείς (περιφέρεια, νοµαρχίες, δήµοι, οργανώσεις εργοδοτών, οργανώσειςεργαζοµένων, περιφερειακά πανεπιστήµια και ερευνητικά εργαστήρια, κλπ.) καταθέτουν τιςπροτάσεις τους για την περιφερειακή ανάπτυξη στην Περιφέρεια, η οποία φέρει τα σχέδια σεκοινωνική διαβούλευση. ∆εν υπάρχει σαφής διάκριση µεταξύ των φορέων της πολιτικήςεπιχειρηµατικότητας και αυτών της πολιτικής καινοτοµίας. Όλοι οι συντελεστές λειτουργούν κυρίωςσε µια περιοχή πολιτικής αλλά αναπτύσσουν δραστηριότητες και στην άλλη. Σε περιφερειακόΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 17
  • 19. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαεπίπεδο, σε µεγάλο βαθµό, οι ίδιοι συντελεστές και φορείς δραστηριοποιούνται και στην περιοχήπολιτικής επιχειρηµατικότητας και στην περιοχή πολιτικής καινοτοµίας.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 18
  • 20. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΣυµπεράσµατα σχετικά µε την ύπαρξη πολιτικών Επιχειρηµατικότητας και Καινοτοµίαςσε Εθνικό επίπεδοΤα σηµαντικότερα συµπεράσµατα που προκύπτουν από τη θεωρητική επεξεργασία των µέτρωναλλά και την έρευνα πεδίου µεταξύ των ερευνητών και των συµµετεχόντων φορέων πάνω στηνεφαρµογή των πολιτικών επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας κατά τη διάρκεια της περιόδου 2001-2006 είναι τα εξής:• Οι πολιτικές καινοτοµίας και επιχειρηµατικότητας δεν αποτελούν διακριτές περιοχές εφαρµογών αλλά µέρος γενικότερων στρατηγικών, π.χ. στρατηγικών για την οικονοµική ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα, την περιφερειακή ανάπτυξη, την πολιτική των ΜΜΕ, την κοινωνία της πληροφορίας και την ανάπτυξη της Έρευνας και Τεχνολογίας. Στις περισσότερες των περιπτώσεων, τα ίδια κείµενα καλύπτουν και τις δύο περιοχές πολιτικής σε χωριστές ενότητες.• Η επιχειρηµατικότητα και η καινοτοµία περιλαµβάνονται ως οριζόντιες δράσεις σε όλα τα Επιχειρησιακά Προγράµµατα, Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράµµατα και σε άλλα προγράµµατα και πρωτοβουλίες που χρηµατοδοτούνται από την ΕΕ, ως υποκατηγορίες άλλων γενικότερων στρατηγικών. Οι στρατηγικές για την Έρευνα και Τεχνολογία δεν συνδέονται άµεσα µε την επιχειρηµατικότητα στο ευρύτερο πλαίσιο της ανταγωνιστικότητας, της περιφερειακής ανάπτυξης, της απασχόλησης, της κοινωνικής συνοχής και της κοινωνίας της πληροφορίας.• Αρκετοί φορείς που σχετίζονται µε την άσκηση πολιτικών στις περιοχές της επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας και στηρίζουν αντίστοιχες περιοχές ανάπτυξης αλληλοκαλύπτονται.• Η κατανόηση και η εισαγωγή της καινοτοµίας στις καθηµερινές λειτουργίες είναι χαµηλή µεταξύ των ΜΜΕ/ΠΜΕ. Η περιορισµένη πρόσβαση των ΜΜΕ/ΠΜΕ σε επενδυτικά κεφάλαια ευκαιρίας (venture capital) επηρεάζει τα επίπεδα της επιχειρηµατικότητας ευκαιριών και υψηλής δυναµικής.• Χαµηλή γυναικεία συµµετοχή στα προγράµµατα επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας, ιδίως σε αποµακρυσµένες περιοχές. Έλλειψη κατάλληλων κοινωνικών υποδοµών (νηπιαγωγείων, δηµοτικών σχολείων µε απογευµατινά τµήµατα µελέτης, βρεφονηπιακών σταθµών, γηροκοµείων, κτλ.) για τη στήριξη νέων επιχειρηµατιών. Οι αγροτικές και αποµακρυσµένες περιοχές έχουν σηµαντικά χαµηλότερη επίδοση στην επιχειρηµατικότητα και την καινοτοµία, αλλά και στην απασχόληση, στο µορφωτικό επίπεδο, στην πρόσβαση σε ICT, στις δοµές και υποδοµές στήριξης.• Το υφιστάµενο σύστηµα αρχικής και συνεχιζόµενης επαγγελµατικής εκπαίδευσης και κατάρτισης πρέπει να συνεργάζεται στενότερα και να ανταποκρίνεται αποτελεσµατικότεραΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 19
  • 21. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδα στις ανάγκες της αγοράς προκειµένου να ικανοποιεί αποτελεσµατικά τη ζήτηση και προσφορά ειδικευµένου εργατικού δυναµικού. Η απήχηση των προαιρετικών µαθηµάτων επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας που περιλαµβάνονται στο εθνικό εκπαιδευτικό σύστηµα είναι περιορισµένη.• Η νεανική επιχειρηµατικότητα και καινοτοµία ελάχιστα ενισχύονται. Οι νέοι επιχειρηµατίες από τις στοχευµένες κοινωνικά ευπαθείς οµάδες συχνά υστερούν σε επαγγελµατικά και τεχνικά προσόντα και δεξιότητες.• Παρά τους υψηλούς ρυθµούς επιχειρηµατικότητας, δεν υπάρχει επαρκής αποδοχή της επιχειρηµατικότητας από την κοινωνία και επίσης η ενηµέρωση για τα πλεονεκτήµατα της καινοτοµίας στην κοινωνία και την οικονοµία είναι περιορισµένη. Η αριστεία στην επιχειρηµατικότητα και στην καινοτοµία αφορούν περιορισµένους επαγγελµατικούς τοµείς προϊόντων και υπηρεσιών.Σύγκριση των δύο περιοχών πολιτικής στην έρευνα ∆είκτη Πληρότητας ΠολιτικώνΤα παραπάνω απεικονίζονται επίσης στα αποτελέσµατα της Έρευνας ∆είκτη Πληρότητας Πολιτικών,όπου συγκρίνονται οι δύο περιοχές πολιτικής. Η πολιτική επιχειρηµατικότητας είναι καλύτεραδοµηµένη και αξιολογηµένη από ότι η πολιτική καινοτοµίας. Αυτό εξηγείται εύκολα, διότι κατά τηδιάρκεια των τελευταίων δεκαπέντε ετών, δίνονταν έµφαση στις πολιτικές σε όφελος των ΜΜΕ,ενώ οι πολιτικές Έρευνας και Τεχνολογίας και Καινοτοµίας ήταν µάλλον καινούργιες. Ο χαµηλόςδείκτης της ∆οµής πολιτικής στην καινοτοµία φανερώνει ότι περισσότερες προσπάθειες θα πρέπεινα γίνουν προς αυτήν την κατεύθυνση, αν και δεν είναι σηµαντικά χαµηλότερος από αυτόν τηςεπιχειρηµατικότητας. Η παρακολούθηση της επίδοσης στην επιχειρηµατικότητα έχει βελτιωθεί, στηδιάρκεια των τελευταίων πέντε χρόνων, ως αποτέλεσµα της στενής παρακολούθησης πουεπιβάλλουν τα προγράµµατα του 3ου ΚΠΣ.Εν γένει, φαίνεται ότι οι σχεδιαστές και οι συντελεστές της πολιτικής καινοτοµίας θα πρέπει ναεξετάσουν τρόπους και µεθόδους ώστε η καινοτοµία να γίνει πιο κατανοητή και προσιτή από τιςπληθυσµιακές οµάδες χωρίς τεχνολογικό υπόβαθρο, ώστε να µην παραµένει αποκλειστικότητα τωνµεγαλύτερων επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων. Είναι αξιοσηµείωτο το γεγονός ότι οι δείκτες«Εκπαίδευση» και «Ευκολία εισόδου» είναι σηµαντικά χαµηλότεροι, και για τις δύο περιοχέςπολιτικής, από ότι οι άλλοι δείκτες και ότι εν γένει, η επιχειρηµατικότητα έχει καλύτερη επίδοση σεόλες τις υπο-περιοχές του ∆είκτη Πληρότητας Πολιτικών.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 20
  • 22. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΠροοπτικές και διαµορφούµενες τάσεις σε εθνικό επίπεδοΟι προοπτικές και για τις δύο περιοχές πολιτικής αναµένεται να είναι θετικές κατά την νέαπρογραµµατική περίοδο 2007-2013. στόσο, είναι αναγκαία η ποιοτική αύξηση στη ζήτηση, πουσηµαίνει καινοτόµο επιχειρηµατικότητα και επιχειρηµατική καινοτοµία. Και οι δύο έννοιεςσυνδέονται στενά. Κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής, οι δύο πολιτικές θα αποτελέσουν τοεπίκεντρο της πολιτικής της ανταγωνιστικότηταςΠρόσφατες µελέτες αποτυπώνουν την πρόοδο που επιτελέστηκε ενώ διαµορφώνουν προτάσεις γιατη νέα προγραµµατική περίοδο σχετικά µε τις πολιτικές της επιχειρηµατικότητας και καινοτοµίας. ΗΕτήσια Έκθεση Απολογισµού του ΥΠΑΝ 2004-2006 εστιάζεται στους στόχους και στη στρατηγικήτης νέας πολιτικής για την οικονοµική ανάπτυξη που εφαρµόστηκε από τον Μάρτιο του 2004, και ηοποία έχει τρεις βασικούς στόχους: την προώθηση διαρθρωτικών αλλαγών και µεταρρυθµίσεων σεόλο το οικονοµικό φάσµα, την ενίσχυση της Ελληνικής οικονοµίας, την προώθηση νέωνεπενδύσεων µικρής και µεγάλης κλίµακας, τη δηµιουργία νέων θέσεων εργασίας, και τηνπεριφερειακή ανάπτυξη.Το Εθνικό Σύστηµα Μέτρησης της Ανταγωνιστικότητας αποτελεί τη µεθοδολογία µε βάση τηνοποία η ανταγωνιστικότητα της Ελλάδος παρακολουθείται και αξιολογείται από το ΕθνικόΣυµβούλιο Ανταγωνιστικότητας & Ανάπτυξης . Η Ετήσια Έκθεση για την Ανταγωνιστικότητα – 2006του Εθνικού Συµβουλίου Ανταγωνιστικότητας & Ανάπτυξης αναφέρεται εκτεταµένα στηµεθοδολογία που ακολουθείται από το Εθνικό Συµβούλιο Ανταγωνιστικότητας & Ανάπτυξης καιπαρουσιάζει την ανταγωνιστικότητα της Ελληνικής οικονοµίας σύµφωνα µε τους δείκτες του ΕθνικόΣυµβούλιο Ανταγωνιστικότητας & Ανάπτυξης.Η προώθηση των πολιτικών για την καινοτοµία αναµένεται να ενταθεί αλλά µε σχετικά πιο αργούςρυθµούς από αυτούς της επιχειρηµατικότητας. Παρά τη σηµαντική πρόοδο που επιτεύχθηκε στηνανάπτυξη της Έρευνας και Τεχνολογίας, οι επιχειρήσεις υστερούν στη σύνδεση τηςεπιχειρηµατικότητας µε την καινοτοµία. Η Έρευνα και Τεχνολογία παραµένει σε ακαδηµαϊκό πεδίο,ενώ σοβαρές προσπάθειες θα πρέπει να γίνουν προς την κατεύθυνση της επιταχυνσης τηςµεταφοράς Έρευνας και Τεχνολογίας στην βιοµηχανία και στις επιχειρήσεις γενικότερα. Η ζήτησηαναµένεται να παραµείνει χαµηλή από την πλευρά των επιχειρήσεων, όχι µόνον εξαιτίας τωνδιαρθρωτικών προβληµάτων της Ελληνικής οικονοµίας (πλειονότητα των ΜΜΕ/ΠΜΕ) και τηςεκπαιδευτικής υστέρησης στην τεχνολογία, αλλά της έλλειψης πλήρους κατανόησης της έννοιαςτης καινοτοµίας από τους επιχειρηµατίες και της συµβολής της στην αποδοτικότητα τωνεπιχειρηµατικών δραστηριοτήτων και επιδιώξεων. Από την άλλη πλευρά, η ζήτηση από τουςΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 21
  • 23. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαακαδηµαϊκούς κύκλους και τις µεγαλύτερες επιχειρήσεις, που έχουν ήδη εµπειρία σε πολιτικές καιπρογράµµατα καινοτοµίας, αναµένεται να αυξηθεί.Οι σηµερινές δυνατότητες υποδηλώνουν ότι η χώρα είναι πολύ πίσω από το να αναπτύξειδηµιουργικές δεξιότητες καινοτοµίας αφού η επίδοσή της, στο 16% του µέσου όρου της ΕΕ, είναιπολύ χαµηλή. Η Ελλάδα έχει καλύτερη επίδοση σε ορισµένους δείκτες διάχυσης καινοτοµίας: Ησυµµετοχή των ΜΜΕ που εµπλέκονται σε συνεργασίες καινοτοµίας είναι 69% του µέσου όρου τηςΕΕ, τα επίπεδα για την τριτοβάθµια εκπαίδευση είναι το 94% του µέσου όρου της ΕΕ, και ησυµµετοχή εταιρειών που έχουν εισαγάγει µη τεχνολογικές αλλαγές αγγίζει το 39% πάνω από τοµέσο όρο της ΕΕ. Η ζήτηση σε ανθρώπινους πόρους για τη στελέχωση της σύνδεσης καινοτοµίας –επιχειρηµατικότητας αναµένεται να αυξηθεί. Ο ρυθµός της δια βίου εκπαίδευσης, έχει βελτιωθείστο 39% του µέσου όρου της ΕΕ, µε αποτέλεσµα οι µεγαλύτερη σε ηλικία εργαζόµενοι να είναιπλέον ικανοί να χρησιµοποιήσουν την τεχνολογία. Έχει παρατηρηθεί εν τούτοις ότι απαιτείταιαποτελεσµατικότερη συνεργασία µεταξύ των αρχών των αρµοδίων για την εκπαίδευση και τηνεπαγγελµατική κατάρτιση, και εκείνων που είναι αρµόδιες για την προώθηση τηςεπιχειρηµατικότητας, ανταγωνιστικότητας και καινοτοµίας.Αρκετές µελέτες και έρευνες έχουν δηµοσιευθεί πάνω σε στοιχεία του Εθνικού ΣυστήµατοςΈρευνας Και Τεχνολογίας για την προετοιµασία του ΕΣΠΑ 2007-2013. Ανάµεσα τους είναι και οιακόλουθες:Προς την οικονοµία της γνώσης: Προοπτικές και Ρόλοι –ΓΓΕΤ-ΥΠΑΝ-2003Αυτή η σηµαντική έκθεση της Γενικής Γραµµατείας Έρευνας και Τεχνολογίας του ΥπουργείουΑνάπτυξης αναλύει τις συνθήκες και τις προϋποθέσεις για την επίτευξη του στόχου της Λισαβόναςγια την Έρευνα και Ανταγωνιστικότητα. Τα αποτελέσµατά της περιλαµβάνονται στο ΣτρατηγικόΣχέδιο Ανάπτυξης για την Έρευνα, Τεχνολογία και Καινοτοµία για το ΕΣΠΑ 2007-13 και στο ΕθνικόΠρόγραµµα Μεταρρυµίσεων για την Ανάπτυξη και την Απασχόληση. ∆ιαπιστώνεται ότι η Ελλάδαπρέπει να αυξήσει τη Μικτή ∆απάνη για την Ε&ΤΑ από 850 εκ.€ το έτος 2001 σε 3.618 εκ.€ τοέτος 2010. Αυτό σηµαίνει µία κατά µέσο όρο ετήσια αύξηση του, κατά 17,5%. Αντίστοιχα, η∆απάνη των Επιχειρήσεων για Ε&ΤΑ θα πρέπει να αυξηθεί από 238εκ.€ το έτος 2001 σε 1447εκ €,το οποίο σηµαίνει µια κατά µέσο όρο ετήσια αύξηση του 22,2%.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 22
  • 24. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΤο Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπτυξης για την Έρευνα, Τεχνολογία και Καινοτοµία για το ΕΣΠΑ 2007-13– ΓΓΕΤ-ΥΠΑΝ- 2007 συµπεριλαµβάνει και µια λεπτοµερή ανάλυση της τρέχουσας κατάστασης τουτοµέα, εντάσσοντας σε αυτήν και τη διάσταση των περιφερειακών ανισοτήτων.∆ιαπιστώνεται ότι η επίδοση της Ελλάδας κατά την µετάβαση στην οικονοµία της γνώσης είναιπολύ χαµηλή, ενώ καλές βαθµολογίες συγκεντρώνονται µόνον στον τοµέα των µη-τεχνολογικώναλλαγών. Τα αδύνατα σηµεία του εθνικού συστήµατος ΕΤ&Κ αφορούν στην ευρεία διείσδυση τηςευρυζωνικότητας, στις επενδύσεις των επιχειρήσεων στην έρευνα, στα επιχειρηµατικά κεφάλαιαευκαιρίας (venture capital), στις εξαγωγές προϊόντων υψηλής τεχνολογίας, στην απασχόληση στηνβιοµηχανία µέσης και υψηλής τεχνολογίας, στην παραγωγή νέων προϊόντων και στις άδειεςπατεντών.Η Ψηφιακή Στρατηγική - ΥΠΟΙΚ&ΟΙ -2005, είναι µια ολοκληρωµένη και συνοπτική πολιτική για τιςτεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών (ICT) και περιλαµβάνεται στο Εθνικό ΠρόγραµµαΜεταρρυθµίσεων, που συντονίζεται από το Υπουργείο Οικονοµίας και Οικονοµικών. Αποτελεί µιαδοµηµένη παρέµβαση στον τοµέα της ICT µε θετικές επιπτώσεις για όλο το φάσµα της κοινωνίαςκαι της οικονοµίας, έχοντας στόχο την επιτάχυνση της αξιοποίησης της ψηφιακής τεχνολογίας στηνΕλλάδα.Προοπτικές ανάπτυξης των δύο πολιτικών σε περιφερειακό επίπεδοΤα πρακτικά συµπεράσµατα σχετικά µε τη ζήτηση στην Περιφέρεια Θεσσαλίας, σύµφωνα µε τηνΈκθεση Εσωτερικής Αξιολόγησης – Σεπτεµβρίου 2005 του ΠΕΠ Θεσσαλίας, είναι ότι τα µέτρα πουσχετίζονται µε την επιχειρηµατικότητα και την καινοτοµία είχαν µια µέτρια απόδοση σε σύγκρισηµε τα άλλα µέτρα του ΠΕΠ. Κατά την νέα προγραµµατική περίοδο 2007-2013, η ΠεριφέρειαΘεσσαλίας θα πρέπει να στοχεύσει στα εξής: την ενίσχυση της εξωστρέφειας της οικονοµίας τηςΘεσσαλίας, την ενίσχυση της επιχειρηµατικότητας, των νέων τεχνολογιών και της καινοτοµίας, τηναύξηση της απασχόλησης και τη βελτίωση της ποιότητας διαβίωσης, την βελτίωση της λειτουργίαςτης δηµόσιας διοίκησηςΗ Περιφέρεια Θεσσαλίας έχει σχεδιάσει πέντε κύρια πεδία δράσης στην πολιτική της καινοτοµίας.Αυτά είναι η στήριξη για τη δηµιουργία 10 επιχειρήσεων υψηλής τεχνολογίας, spin-off και start-upsκαινοτοµικών επιχειρήσεων, τη δηµιουργία Κέντρου Πιστοποίησης Πρωτοτύπων Μηχανοτρονικής,µια πιλοτική δράση στον τουρισµό, την ανάπτυξη καινοτόµων αγρο-επιχειρήσεων, τη δηµιουργίαΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 23
  • 25. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαδικτύου στο πεδίο της µεταφοράς τεχνολογίας µέσω του περιφερειακού κέντρου στήριξηςκαινοτόµου επιχειρηµατικότητας.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 24
  • 26. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην ΕλλάδαΣυµπεράσµατα και µελλοντικές προκλήσειςΗ δοµή, τα µέτρα και οι οικονοµικές παροχές του Γ ΚΠΣ (2000-2006), που συγχρηµατοδοτείται απόεθνικούς και διαρθρωτικούς κοινοτικούς πόρους , έχουν ως προτεραιότητα την επίτευξη τωνστόχων της οικονοµικής πολιτικής της χώρας. Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσµατα όµως, τηςλήγουσας προγραµµατικής περιόδου, η Ελλάδα θα πρέπει να εργαστεί σκληρά και µε συνέπεια γιατην επίτευξη των στόχων της Στρατηγικής της Λισσαβόνας. Η οικονοµική στρατηγική έχει ήδη ναεπιδείξει αποτελέσµατα όπως τους ισχυρούς ρυθµούς οικονοµικής ανάπτυξης, που είναι µεταξύ τωνυψηλότερων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τις τάσεις βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας και τηςαπασχόλησης, τις τάσεις θετικής εξέλιξης των περισσοτέρων δεικτών καινοτοµίας & τεχνολογίας,τις ενθαρρυντικές τάσεις συµµετοχής επιχειρήσεων στις ερευνητικές προσπάθειες, συνδυασµένεςµε το υψηλό επίπεδο των ανθρώπινων πόρων και την αύξηση των ερευνητών που απασχολούνταιστη βιοµηχανία.Όσον αφορά στην επιχειρηµατικότητα, οι εκθέσεις για τη χώρα της GEM επιτρέπουν την εξαγωγήορισµένων ενδιαφερόντων συµπερασµάτων από χρόνο σε χρόνο πάνω στην ανάπτυξη, κάποιωνσυγκεκριµένων δεικτών, και την υπογράµµιση ορισµένων χαρακτηριστικών στοιχείων της Ελληνικήςεπιχειρηµατικότητας. Μεταξύ αυτών είναι: Η πολιτισµική εικόνα της επιχειρηµατικότητας στηνΕλληνική κοινωνία είναι αδύναµη και χρειάζεται βελτίωση και ενίσχυση, η Ελληνικήεπιχειρηµατικότητα χαρακτηρίζεται από την επιχειρηµατικότητα ανάγκης και της «επιχείρησης πουαπευθύνεται στον τελικό καταναλωτή», ο υψηλός βαθµός αυτοπεποίθησης των εν δυνάµειεπιχειρηµατιών υπονοµεύεται από τον µη ορθολογιστικό φόβο της αποτυχίας, η χρηµατοδότησητων ΜΜΕ/ΠΜΕ εξαιτίας της έλλειψης επίσηµων µέσων µικρο-χρηµατοδότησης γίνεται µε άτυπες ήαφανείς µορφές.Όσον αφορά στην πολιτική για την καινοτοµία, οι προκλήσεις που αντιµετωπίζει το ΕθνικόΣύστηµα Καινοτοµίας είναι: ο µετασχηµατισµός του υφιστάµενου βιοµηχανικού δυναµικού από τιςπαραδοσιακές βιοµηχανίες χαµηλής έντασης γνώσης σε τοµείς υψηλής προστιθέµενης αξίας, ηαύξηση της ζήτησης των υπηρεσιών Ε&ΤΑΚ από τον ιδιωτικό τοµέα, η προσέλκυση επενδύσεωναπό ξένες εταιρείες πρωτοποριακής υψηλής τεχνολογίας, ο εξορθολογισµός των δαπανών έρευνας,ο αναπροσανατολισµός της έρευνας προς τις κοινωνικές και οικονοµικές ανάγκες και η αναστροφήτων αποσπασµατικών ερευνητικών προσπαθειών, η αύξηση της δηµόσιας χρηµατοδότησης και ηβελτίωση της ποιότητας των ερευνητικών έργων που εποπτεύονται από διάφορα υπουργεία, ηέλλειψη ικανού αριθµού ερευνητών και επιχειρήσεων µε µεγάλο δυναµικό ανάπτυξης, οιµελλοντικές ανάγκες αναφορικά µε τις ερευνητικές υποδοµές, η οργανωτική τους διαµόρφωση καιΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 25
  • 27. Πολιτικές για την Επιχειρηµατικότητα και την Καινοτοµία στην Ελλάδαπροσβασιµότητα, ο ταχύς ρυθµός µε τον οποίον οι νοµικές, θεσµικές και διαρθρωτικές αλλαγέςπρέπει να συντελεστούν σαν προϋπόθεση για την αντιµετώπιση των παραπάνω προκλήσεων.Η Ελληνική Πολιτεία, πέραν των εσωτερικών προκλήσεων για την επιχειρηµατικότητα καικαινοτοµία, θα πρέπει να αντιµετωπίσει εξωτερικές προκλήσεις που µπορεί να απειλήσουν τηνµέχρι τώρα συνεχή υψηλή οικονοµική ανάπτυξη των τελευταίων δέκα ετών. Η Ελλάδα δεν είναιπλέον µια χώρα χαµηλού κόστους, ο ανταγωνισµός από τις νέες χώρες της ΕΕ-25 µε το χαµηλόκόστος εργατικού δυναµικού θα γίνεται όλο και πιο ισχυρός τα επόµενα χρόνια, η δηµογραφικήµείωση της Ελλάδας θα συνεχιστεί µε γρηγορότερους ρυθµούς µέχρι το 2030, η ροή τωνοικονοµικών µεταναστών αναµένεται να συνεχιστεί. Οι κλιµατικές αλλαγές µαζί µε τη δηµογραφικήµείωση, την εγκατάλειψη των αγροτικών εργασιών, τη νέα ΚΑΠ, θα µειώσουν σηµαντικά τησυµµετοχή της παραγωγής και του εισοδήµατος από τον πρωτογενή τοµέα, η αποβιοµηχάνιση πουάρχισε από τα µέσα της δεκαετίας του ‘80 (κλωστοϋφαντουργία, βιοµηχανία χαρτιού, µετάλλων,ορυκτών) συνεχίζεται και δεν έχει αντικατασταθεί από την παραγωγή υψηλής προστιθέµενης αξίαςπροϊόντων, κλπ.ΤΟ ΕΡΓΟ ΕΙΝΑΙ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟ∆ΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΤΠΑ ΚΑΤΑ 80% ΚΑΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΚΑΤΑ 20% 26

Related Documents